Larraungo iturburua: ura isiltasunean jaiotzen den lekua, Iribas (Nafarroa)
Proposamena erraza eta esker onekoa da: 5 kilometro inguruko ibilbide zirkularra, ia desnibelik gabekoa eta publiko guztientzako egokia. Iribasko aparkalekutik, paisaia karstiko batean barneratzen da bidea, non ura mendeetan zehar kareharrian barrena iragazten den, bat-batean iturburu moduan berragertu arte. Benetako ikuskizun naturala, batez ere euria egiten duenean.
Ibilbideak bi iturburu ezagutzeko aukera ematen du. Lehenengoa Aitzarreta da, eta bertan jaiotzen da Ertzilla erreka. Hemen ura indarrez sortzen da, gelditu eta entzutera gonbidatzen duten ur-jauzi txikiak eta txoko freskoak osatuz. Zelai eta bidezidorretatik tarte labur bat egin ondoren, Ertzilla lur azpian desagertzen da, ezkutaketan jolasten ariko balitz bezala, paisaia horren lur azpiko izaera gogora ekartzeko.
Bigarren protagonista handia Basakaitz da, Larraun ibaiaren iturburua. Puntu horretan, ura berriro azaleratzen da landaretzaren artetik, argia eta etengabea, bere izena daraman bailara zeharkatuko duen ibai baten hasiera markatuz. Denbora mantsoago doan leku horietako bat da, uraren eta lurraldearen arteko antzinako harremana erraz ulertzen den lekua.
Inguruak laguntzen du uneoro: pagadiak, belardi berdeak eta Aralarko atze-oihala, urtaroaren arabera kolorez aldatzen dena. Udaberria eta udazkena dira bisitarientzako garairik onenak, emaria handiagoa denean eta paisaiak bere paleta berde eta okre guztia erakusten duenean. Udan ere, ibilaldiak atsegina izaten jarraitzen du, inguruaren itzalari eta freskotasunari esker.
Bidezidorra ondo seinaleztatuta dago eta erraz jarraitzen da. Oinetako erosoak erabiltzea gomendatzen da, eta, naturgune sentikorretan beti bezala, errespetuz ibiltzea, bideetatik atera gabe eta ingurua aldatu gabe. Ez da aisialdirako leku bat, urak bere bidaia hasten duen santutegi natural txikia baizik.
Larraungo Iturburua bisitatzea presarik gabe behatzeko, ibai bat nola sortzen den ulertzeko eta Nafarroako mendialdeko txoko lasaienetako batez gozatzeko gonbita da. Plan ezin hobea da familientzat, mendi-ibiltari lasaientzat eta natura puri-purian dutenentzat.
